Ραμαντί: Οι ιρανοί δεν θα ξεχάσουν. Ο υβριδικός πόλεμος εναντίον του Ιράν. -συνέντευξη στην Τριηπειρωτική.

Μεταφράζουμε τη συνέντευξη του καθηγητή Ραμαντί στην Τριηπειρωτική. Το αγγλικό κείμενο υπάρχει εδώ

 

 

Είναι αδύνατο να προβλέψουμε τί θα συμβεί στη Δυτική Ασία. Αδύνατο να γνωρίζουμε αν οι ΗΠΑ θα πραγματοποιήσουν ένα στρατιωτικό χτύπημα έναντι του Ιράν, το οποίο ήδη είναι αντιμέτωπο με την πλήρη ισχύ ενός υβριδικού πολέμου καθοδηγούμενου από τις ΗΠΑ τις τελευταίες εφτά δεκαετίες. Το σημερινό σημείο ανάφλεξης είναι η πυρηνική συμφωνία για το Ιραν (JCPOA), που συμφωνήθηκε και υπογράφηκε το 2015 από το Ιράν, τα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ (Γαλλία, ΗΒ, ΗΠΑ, Κίνα, Ρωσία), τη Γερμανία και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Συμφωνία ήταν μια προσπάθεια να εξομαλυνθούν οι εντάσεις που προκαλούσαν οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοι τους (κυρίως η Σαουδική Αραβία, τα ΗΑΕ και το Ισραήλ) εναντίον της πυρηνικής πολιτικής του Ιράν.Το Ιράν, ως ένδειξη καλής θέλησης, συμφώνησε με τα πρωτόκολλά που εγκαθίδρυε η Συμφωνία, παρ’ό,τι διαχρονικά τονίζει ότι δεν σκοπεύει να κατασκευάσει πυρηνικά όπλα.

Ο λόγος για τον ερεθισμό των ΗΠΑ και των συμμάχων τους στην περιοχή είναι ο περιφερειακός ρόλος του Ιράν. Από την Ιρανική Επανάσταση του 1979, το Ιράν περιοριζόταν από το Ιράκ -υπό την ηγεσία του Σαντάμ Χουσεΐν, που διεξήγαγε επιθετικό πόλεμο εναντίον του Ιράν από το 1980 μέχρι το 1988- και το Αφγανιστάν -με το καθεστώς των Ταλιμπάν συγκεκριμένα να τοποθετείται αποφασιστικά εναντίον του Ιράν. Οι δυο πόλεμοι των ΗΠΑ, εναντίον του Αφγανιστάν το 2001 και του Ιράκ το 2003 κατέστρεψαν τους δυο θανάσιμους εχθρούς του Ιράν. Αυτοί οι δυο πόλεμοι ήταν πόλεμοι των ΗΠΑ, αλλά ο νικητής ήταν το Ιράν. Το Ιράν αποκατέστησε τις επαφές του στην περιοχή και γρήγορα αναδείχθηκε σε σημαντική περιφερειακή δύναμη. Οι ΗΠΑ τότε προσπάθησαν να περιορίσουν την επιρροή του Ιράν εντός των συνόρων του επιτιθέμενοι στους συμμάχους του Ιράν αλλά και στο ίδιο. Η Συρία αντιμετώπισε διοικητικές κυρώσεις από τις ΗΠΑ από το 2004, ενώ το Ισραήλ διεξήγαγε ένα βάρβαρο πόλεμο εναντίον του Λιβάνου το 2006. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο οι ΗΠΑ έθεσαν θέμα “πυρηνικής απειλής” και ξεκίνησαν μια μονομερή πολιτική κυρώσεων εναντίον του Ιράν με τη στήριξη του ΟΗΕ. Η Συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα ήταν μια προσπάθεια να αμβλυθούν οι επικίνδυνες εντάσεις που πυροδοτούσαν οι ΗΠΑ στην δεκαετία που ακολούθησε την έναρξη των πολέμων τους εναντίον του Αφγανιστάν και του Ιράκ.

Οι περιφερειακοί σύμμαχοι των ΗΠΑ -αλλά και οι ίδιες οι ΗΠΑ- απογοητευμένοι από την αντοχή που επεδείκνυε το Ιράν και από τους δεσμούς του με την Ρωσία και την Κίνα οδηγήθηκαν στην ανανέωση των απειλών εναντίον του Ιράν. Ο υβριδικός πόλεμος εναντίον του περιλαμβάνει οικονομικές κυρώσεις, σαμποτάζ, δολοφονίες και πληροφοριακό πόλεμο. Σε μια προσπάθεια να σπάσουμε τον αποκλεισμό της πληροφορίας, η Τριηπειρωτική πήρε αυτή τη συνέντευξη από τον καθηγητή Σαγιέντ Μοχάμεντ Ραμαντί. Ο καθηγητής Ραμαντί διδάσκει Αγγλική Λογοτεχνία και Οριενταλισμό και είναι ο πρύτανης του τμήματος Διεθνών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Τεχεράνης. Η συνέντευξη εστιάζει στη μονομερή πολιτική κυρώσεων του ΗΠΑ εναντίον του Ιράν, στις αντοχές του Ιράν και στις σχέσεις του με την Κίνα και την Ρωσία.

Τ. Οι τρομερές κυρώσεις και οι πολεμικές απειλές πρέπει να δημιουργούν φοβερή νευρικότητα στον Ιρανικό πληθυσμό. Μπορείτε να μας μεταφέρετε ποιά είναι τα αισθήματα στο Ιράν αυτή την εποχή; Υπάρχει αίσθηση απομόνωσης στον πληθυσμό;

Ο Αμερικανός Πρόεδρος Τραμπ παραδέχεται ο ίδιος ότι διεξάγει οικονομικό πόλεμο εναντίον των ιρανών. Επιπλέον χρησιμοποιεί μια ενδεικτική φράση για να περιγράψει το πολεμικό του μέσο: βάναυσες κυρώσεις. Συνεπώς, παραδέχεται ότι η στάση εναντίον του ιρανικού λαού είναι βάναυση. Αυτό από μόνο του είναι έγκλημα πολέμου. Επιπλέον, ο Τραμπ συχνά και επανειλλημένα απειλεί τον ιρανικό λαό. Δηλώνει επανειλημμένα ότι πιθανόν να εξαλείψει τη χώρα, το οποίο ουσιαστικά σημαίνει ότι θα χρησιμοποιήσει όπλα μαζικής καταστροφής. Αυτό είναι μια απειλή οτι θα σκοτώσει ιρανούς μέσω ενός πυρηνικού ολοκαυτώματος. Στις 19 Μαΐου 2019 για παράδειγμα, ο Τραμπ έγραψε στο Twitter “αν το Ιράν θέλει να αντισταθεί, αυτό θα είναι επίσημα το τέλος του Ιράν”. Στη συνέχεια, σε μια σειρά tweets στις 25 Ιουνίου, ο Τραμπ έγραψε ότι οι ΗΠΑ θα επιτεθούν στο Ιράν με “μεγάλη και ανυπέρβλητη ισχύ. Σε μερικές περιοχές, ανυπέρβλητη ισχύς θα σημαίνει εξάλειψη”. Αυτό είναι μια απειλή για γενοκτονία.

Οπότε, όταν έχεις ένα τέτοιο καθεστώς να απειλεί συνεχώς το Ιράν, προφανώς θα επηρεάσει τον ιρανικό λαό. Θα προσέθετα όμως ότι τους τελευταίους μήνες ο λαός επηρεάζεται λιγότερο από πριν. Όταν πρωτοεφαρμόστηκαν οι νέες κυρώσεις που επεκτείνονται κάθε βδομάδα τους τελευταίους μήνες υπήρξε νευρικότητα στην αγορά και το νόμισμα μας έπεφτε ραγδαία. Αλλά, τους τελευταίους μήνες, το νόμισμα έχει σταθεροποιηθεί, όπως και η αγορά. Η ζωή είναι πιο δύσκολη, αλλά υπάρχει μια νέα κανονικότητα.

Δεν νομίζω ότι υπάρχει αίσθηση απομόνωσης για μας στο Ιράν γιατί χώρες όπως η Ρωσία και η Κίνα συσπειρώνονται γύρω μας. Οι ηγέτες της Ρωσίας και τα επίσημα ΜΜΕ της Κίνας κάνουν δηλώσεις υποστήριξης του Ιράν. Τον Μάη, όταν ξεκίνησαν οι κυρώσεις, ο ΥΠΕΞ του Ιράν, ο Τζαβάντ Ζαρίφ ήταν στο Πεκίνο. Ο ΥΠΕΞ της Κίνας, Γουάνγκ Γι δήλωσε ότι η Κίνα “αντιτίθεται αποφασιστικά στην επιβολή μονομερών κυρώσεων από τις ΗΠΑ και στο λεγόμενο μακρύ χέρι της αμερικανικής δικαιοδοσίας”. Το μακρύ χέρι της δικαιοδοσίας είναι νομική αλαζονία, με βάση την οποία μια χώρα, εν προκειμένω οι ΗΠΑ, μπορεί να εγείρει νομικές διεκδικήσεις έναντι άλλων χωρών με βάση τη δική της νομοθεσία και όχι το διεθνές δίκαιο.

Ακόμη σημαντικότερο ήταν ότι ο Γουάνγκ Γι είπε ότι η Κίνα “υποστηρίζει το Ιράν στην προσπάθεια του να διασφαλίσει τα νομίμα δικαιώματα και συμφέροντα του”. Τον Ιούνη, οι Πρόεδροι της Κίνας και της Ρωσίας συναντήθηκαν στη Μόσχα. Συζήτησαν την κατάσταση στο Ιράν και συνέταξαν μια ισχυρή δήλωση στήριξης. Είπαν ότι οι δυο χώρες “αντιτίθενται έντονα στην μονοβερή επιβολή κυρώσεων από οποιαδήποτε χώρα” – το δάχτυλο έδειχνε κατευθείαν στην Ουάσινγκτον. Η Κίνα, η Ρωσία και το Ιράν έρχονται πιο κοντά.

Οι περιφερειακοί σύμμαχοι του Ιράν συσπειρώνονται και παραμένουν πολύ πιστοί στο Ιράν. Παρά τις ασταμάτητες πιέσεις και απειλές από τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι κυβερνήσεις στο Ιράν, το Λίβανο, την Τουρκία, το Κατάρ και το Ομάν παραμένουν πολύ κοντά στο Ιράν, ενώ οι σύμμαχες στο Ιράν δυνάμεις της αντίστασης από την Ερυθρά Θάλασσα στη Μεσόγειο και το Χίντου Κους συμφωνούν με τους Ιρανούς στα στρατηγικά ζητήματα.

Ακόμη και τα δυτικά ΜΜΕ, παρά την παραδοσιακή τους έχθρα εναντίον των ιρανών και του Ιράν, δυσκολεύονται να δικαιολογήσουν τις πράξεις του καθεστώτος Τραμπ, ειδικά αφού μεγάλες μερίδες τους τον απεχθάνονται. Οι συντακτικές επιτροπές διαφόρων μεγάλων εφημερίδων τοποθετούνται ανοιχτά εναντίον των απειλών του Τραμπ να βομβαρδίσει το Ιράν.

Τ. Οι κυρώσεις που έχουν επιβάλει τελευταία οι ΗΠΑ στο Ιράν δεν έχουν την σφραγίδα του ΟΗΕ ή του διεθνούς δικαίου. Πώς βλέπει η ιρανική πλευρά τις αμερικανικές κυρώσεις; Μπορείτε να μας πείτε κάποια πράγματα για τις επιπτώσεις των κυρώσεων αυτών που βασίζονται σε αντιλήψεις όπως το μακρύ χέρι της αμερικανικής δικαιοδοσίας;

Οι κυρώσεις δεν υποστηρίζονται από το διεθνές δίκαιο ή τον ΟΗΕ, κατά συνέπεια είναι παράνομες ακόμη και με αυτά τα στάνταρ. Οι Ηνωμένες Πολιτείες εκφοβίζουν άλλες χώρες, απειλώντας τις με κυρώσεις αν δεν ακολουθήσουν τις ΗΠΑ εναντίον του Ιράν. Οι ΗΠΑ είχαν εξαιρέσει τη Νότια Κορέα, την Ιαπωνία, την Τουρκία και την Ινδία προκειμένου να αγοράσουν ιρανικό πετρέλαιο, και στη συνέχεια οι εξαιρέσεις έπεσαν σε αχρηστία. Αυτές οι χώρες υπέκυψαν στις απειλές των ΗΠΑ, όχι επειδή έπρεπε να τηρήσουν κάποια διεθνή νομική δέσμευση, αλλα εξαιτίας της οικονομικής και πολιτικής ισχύος των Ηνωμένων Πολιτειών.

Αφού το παγκόσμιο χρηματιστικό σύστημα οργανώνεται γύρω από χρηματιστικά ιδρύματα που επηρεάζονται από τις ΗΠΑ, και αφού το δολάριο ΗΠΑ λειτουργεί στην ουσία σαν παγκόσμιο νόμισμα, οι ΗΠΑ διαθέτουν τεράστια μέσα πίεσης εναντίον πολλών κυβερνήσεων διεθνώς. Οι ευρωπαίοι, οι αυστραλοί, και άλλες από τις λεγόμενες Δυτικές χώρες δεν συμφωνούν με την πολιτική του Τραμπ απέναντι στο Ιράν. Το Μάη του 2019, οι ευρωπαίοι δημοσίευσαν μια δήλωση ενάντια στις νέες κυρώσεις από τις ΗΠΑ. Αυτή η δήλωση υπογράφηκε από την Επικεφαλής για την εξωτερική πολιτική της Ε.Ε. Φεντερίκα Μογκερίνι και τους ΥΠΕΞ της Γαλλίας (Ζαν ΥΒ Λε Ντριαν), της Γερμανίας (Χέικο Μαας) και του Ηνωμένου Βασιλείου (Τζέρεμι Χαντ). “Λυπούνταν”, ήταν “ανήσυχοι”, αλλά σε κανένα σημείο της δήλωσης δεν απείλησαν ότι θα κάνουν κάτι. Δεν θέλουν να βρεθούν απέναντι στις ΗΠΑ. Τα σχόλια σχετικά με ένα νέο μηχανισμό πληρωμών – τον INSTEX- έμειναν στα λόγια. Δεν θα μπορούσαν να υλοποιηθούν ως ένα ουσιαστικό εργαλείο. Ο Ιρανός Πρόεδρος Χασάν Ρουχανί το ονόμασε ένα “κενό όργανο”.

Υπάρχει ένας συγκεκριμένος φυλετισμός, αν όχι ρατσισμός, ένα συγκεκριμένο είδος ευρωκεντρισμού που συνέχει αυτές τις χώρες. Όταν ο Τραμπ απειλεί το Ιράν με αφανισμό, κανένας δυτικός ηγέτης, κανένας βουλευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καμιά από τις σημαντικές πολιτικές μορφές στην Ευρώπη δεν προτίθεται να κριτικάρει, πόσο μάλλον να καταδικάσει, τον Τραμπ. Κανείς δεν απάντησε στις απειλές του για πυρηνικό ολοκαύτωμα.

Παρ’όλα αυτά, ενώ οι συνέπειες από τις κυρώσεις είναι σημαντικές, υπάρχουν χώρες που όλο και περισσότερο συσπειρώνονται με το Ιράν και αντιστέκονται στις Ηνωμένες Πολιτείες, είτε στη βάση αρχών είτε επειδή γνωρίζουν ότι μπορεί να είναι οι επόμενοι στην λίστα προγραφών αν οι ΗΠΑ πετύχουν το στόχο τους. Μια ομάδα 25 χωρών έχει συγκροτηθεί για να διαμαρτυρηθεί για την χρήση μονόπλευρων κυρώσεων από τις ΗΠΑ. Είναι ξεκάθαρο ότι και άλλες χώρες επιθυμούν να μπουν σε αυτή την ομάδα, αλλά δεν είναι ακόμη προετοιμασμένες να αμφισβητήσουν τις ΗΠΑ ανοιχτά.

Οι κινήσεις των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν δεν είναι κάτι που αφορά μόνο το Ιράν. Έχετε δει μια μακρά σειρά προσπαθειών των ΗΠΑ να αποσταθεροποιήσουν οποιαδήποτε χώρα δεν δέχεται την ηγεμονία των Ηνωμένων Πολιτειών. Στην περίπτωση του Ιράν, η κυβέρνηση ανατράπηκε από ένα πραξικόπημα της CIA το 1953, ο Σάχης του Ιράν υποστηρίχθηκε από τις ΗΠΑ από το 1953 μέχρι το 1979, και στη συνέχεια οι ΗΠΑ προσπαθεί να ανατρέψει την ιρανική κυβέρνηση από την εποχή της Ιρανικής Επανάστασης. Οι Ηνωμένες Πολιτείες -μαζί με τη Σαουδική Αραβία – παρότρυναν τον Σαντάμ Χουσεΐν να στρέψει το Ιράκ εναντίον του Ιράν σε έναν οκταετή πόλεμο, στη διάρκεια του οποίου οι ΗΠΑ παρείχαν στις ιρακινές δυνάμεις χημικά όπλα τα οποία χρησιμοποιήθηκαν εκτεταμένα εναντίον του Ιράν και της ιρακινής αντιπολίτευσης.

Η πολιτική του Τραμπ συνεχίζει αυτή τη μακρά παράδοση. Αυτή είναι η ιστορία του Ιράν, αλλά δεν είναι πρωτότυπη. Από την κατάρρευση της ΕΣΣΔ, μια σειρά κρατών -συχνά αρκετά ανόμοια μεταξύ τους- έχουν έρθει αντιμέτωπα με την γυμνή ισχύ των ΗΠΑ, έχουν ονομαστεί “κράτη-ταραξίες”, “κράτη παρίες”, “αποτυχημένα κράτη”, “κρατικοί σπόνσορες της τρομοκρατίας” και άλλα. Αυτά τα κράτη περιλαμβάνουν -με διαφορετικούς βαθμούς πίεσης- το Αφγανιστάν, την Κούβα, το Ιράν, το Ιράκ, τη Λιβύη, τη Βόρεια Κορέα, το Σουδάν, τη Συρία, τη Βενεζουέλα, την Υεμένη, το Λίβανο και τη Γιουγκοσλαβία. Κάποια από αυτά τα κράτη δεν είναι πλέον στη λίστα, είτε γιατί έχουν διαλυθεί (Γιουγκοσλαβία) είτε γιατί αντιμετώπισαν αλλαγή καθεστώτος (Αφγανιστάν, το Ιράκ και η Λιβύη).

Ένα σύγχρονο παράδειγμα της πολιτικής του υβριδικού πολέμου των ΗΠΑ είναι η Συρία, στην οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες στήριξαν τους εξτρεμιστές προκειμένου να καταστρέψουν τη χώρα. Είμαστε τυχεροί που έχει δημοσίευτεί ένα τμήμα από ένα έγγραφο της Στρατιωτικής Υπηρεσίας Πληροφοριών των ΗΠΑ από το 2012. Αυτό το έγγραφο, το οποίο διανεμήθηκε τον Αύγουστο του 2012, λέει ότι “υπάρχει η πιθανότητα να εγκαθιδρυθεί -είτε ανακηρυχθεί είτε όχι- ένα σαλαφιστικό πριγκιπάτο στην Ανατολική Συρία”. Το έγγραφο αναφέρει ότι αυτό είναι αυτό που θέλουν να κάνουν οι δυνάμεις που υποστηρίζουν την αντιπολίτευση -υπό την πρωτοκαθεδρία των ΗΠΑ- προκειμένου να “απομονώσουν” τη Συριακή κυβέρνηση.

Την εποχή που συντάσσοταν αυτό το έγγραφο επικεφαλής της Στρατιωτικής Υπηρεσίας Πληροφοριών ήταν ο Μάικλ Φλυν. Το 2016, στο Al Jazeera, ο Φλυν παραδέχτηκε ότι οι ΗΠΑ πήραν πρόθυμα την απόφαση να υποστηρίξουν τους συμμάχους τους -όπως τις αραβικές οικογενειακές δικτατορίες του Περσικού Κόλπου και την Τουρκία- στην υποστήριξη των εξτρεμιστών. Ναι, είπε, “επιτρέψαμε στους εξτρεμιστές να έρθουν”.Οι ΗΠΑ διευκόλυναν την είσοδο των εξτρεμιστών που δημιούργησαν μια σειρά οργανώσεων -συμπεριλαμβανομένου του ISIS- που διαμέλισαν τη Συρία.

Αυτό που έκαναν στη Συρία είναι το ίδιο με αυτό που έκαναν στη Λιβύη και με αυτό που θέλουν να κάνουν στο Ιράν. Το Ιράν τα γνωρίζει αυτά. Αυτό το είδος πίεσης υπάρχει από την εποχή της Επανάστασης, αλλά η δύναμη της Ισλαμικής Δημοκρατίας δεν μπορεί να συγκριθεί με καμιά από αυτές τις χώρες.

Τ. Οι ΗΠΑ δεν σταματούν. Συνεχίζουν να πιέζουν το Ιράν όχι μόνο σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα αλλά και σχετικά με τις διεθνείς σχέσεις του Ιράν, από τη Δυτική Ασία μέχρι την Μεσόγειο. Οι επιταγές της Ουάσινγκτον – εκ μέρους των αραβικών καθεστώτων του Περσικού Κόλπου και του Ισραήλ- φαίνεται να μην έχουν τέλος. Ποιά είναι η στάση της Ιρανικής κυβέρνησης απέναντι σε αυτές τις απαιτήσεις;

Σήμερα οι ΗΠΑ ανησυχούν για το ενδεχόμενο να χάσουν τον κυρίαρχο ρόλο τους στην περιοχή. Δεν κατάφεραν να υπονομεύσουν την Συρία, απέτυχαν στην Υεμένη παρά το ότι μαζί με τη Σαουδική Αραβία επέβαλαν λιμό στον πληθυσμό και παρείχαν στην Σαουδική Αραβία κάθε είδους όπλο μαζί με όλες τις άλλες δυτικές χώρες. Απέτυχαν να επιβάλουν την κυβέρνηση της επιλογής τους στο Ιράκ και στο Λίβανο, ενώ στο Αφγανιστάν δεν έχουν το είδος της κυριαρχίας που έλπιζαν να αποκτήσουν. Οπότε, η Αμερικάνή κυβέρνηση είναι τώρα σε δύσκολη θέση και το μόνο που έχουν είναι δυο οικογενειακές δικτατορίες, τους Σαουδάραβες και τα Εμιράτα, και το καθεστώς του Ισραήλ.

Οι απαιτήσεις που προβάλουν οι ΗΠΑ είναι, φυσικά, απαράδεκτες για την διοίκηση Ροχανί στην Τεχεράνη. Οι ΗΠΑ θέλουν να επαναδιαπραγματευτούν την πυρηνική συμφωνία, πράγμα το οποίο το Ιράν θεωρεί απαράδεκτο. Η κυβέρνηση Ρουχανί βλέπει την απαίτηση των ΗΠΑ για επαναδιαπραγμάτευση σαν κατευνασμό. Η Ιρανική κυβέρνηση πιστεύει ότι δεν υπάρχει κανένας λόγος να διαπραγματευτεί με μια κυβέρνηση -αυτή των ΗΠΑ- που δεν προτίθεται να τιμήσει τις τωρινές της υποχρεώσεις, γιατί μια τέτοια διαπραγμάτευση θα ενθαρρύνει την έκνομη συμπεριφορά και τον εκφοβισμό από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους. Ακόμη, όλες οι αντιφάσεις στις δηλώσεις που έρχονται από τον Λευκό Οίκο είναι ένας επιπλέον λόγος να μην διαπραγματευτούμε. Το γεγόνός ότι επέβαλαν κυρώσεις στους ηγέτες της χώρας -μεταξύ άλλων και στον ΥΠΕΞ- είναι μια ακόμη απόδειξη ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ δεν είναι σοβαρή. Ακόμη και οι Γάλλοι παραδέχτηκαν πρόσφατα ότι οι ΗΠΑ δεν είναι σοβαροί σχετικά με τις διαπραγματεύσεις. Στις αρχές Ιούνη, ένας γάλλος αμυντικός αξιωματούχος δήλωσε στο CNN ότι δεν υπάρχει “καμία ένδειξη ότι οι ΗΠΑ ενδιαφέρονται για διάλογο”.

Σε κάθε περίπτωση, το Ιράν δεν προτίθεται να επαναδιαπραγματευτεί την Συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα. Το Ιράν δεν προτίθεται να απωλέσει τη δύναμη αποτροπής που το προστατεύει από τις επιθέσεις των ΗΠΑ. Το Ιράν δεν σκοπεύει να αποσύρει τη στήριξη του στους συμμάχους του στην περιοχή, γιατί ξέρει ότι στη συνέχεια οι εξτρεμιστικές ουαχαβίτικες ομάδες που οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοι τους στηρίζουν θα πάρουν το πάνω χέρι.

Τ. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ είναι μακράν οι πιο ισχυρές, όχι μόνο παγκόσμια, αλλά και στην περιοχή. Οι βάσεις των ΗΠΑ έχουν περικυκλώσει το Ιράν και τα πολεμικά πλοία των ΗΠΑ περιπολούν συνεχώς ακριβώς έξω από τα ιρανικά ύδατα. Το Ιράν έχει δείξει ότι μπορεί να καταρρίψει drones, αλλά αναμφίβολα δεν μπορεί να υπερασπιστεί τον εαυτό του εναντίον μαζικών βομβαρδισμών. Αυτός είναι ο λόγος που η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι δεν επιθυμεί τον πόλεμο, αλλά παραμένει ανυποχώρητη στη θέση ότι δεν θα υποχωρήσει. Ποιά είναι η πηγή αυτής της αντοχής εντός της κυβέρνησης και μεταξύ του πληθυσμού;

Η Επανάσταση στο Ιράν έγινε για την ανεξαρτησία, την αξιοπρέπεια, την εθνική κυριαρχία και μια κυβέρνηση επιλεγμένη από τον ιρανικό λαό. Το κυβερνητικό μας σύστημα αναγνωρίζει τη συμμετοχή του λαού στην πολιτική και σέβεται τις αξίες και τις πεποιθήσεις μας. Συνεπώς, έχει δημιουργηθεί ένα αίσθημα αποφασιστικότητας μεταξύ του ιρανικού λαού ενάντια στην επιθετικότητα από χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες. Οι ΗΠΑ είναι αναμφισβήτητα η πιο ισχυρή χώρα στον κόσμο, αλλά έχουν τα αδύνατα σημεία τους. Το αμερικανικό κοινό έχει κουραστεί από τους πολέμους. Η χώρα δεν έχει διάθεση για μια ακόμη μεγάλη αναμέτρηση. Το αμερικανικό εθνικό χρέος ξεπερνάει τα 22 τρισ. δολάρια, το οποίο μόνο να μεγαλώσει θα μπορούσε αν οι ΗΠΑ ξεκινήσουν έναν ακόμη μεγάλο πόλεμο. Επιπλέον, οι ΗΠΑ δεν μπορούν να μεταφέρουν το στρατό τους από όλο τον πλανήτη στο Ιράν. Αυτές οι δυνάμεις είναι καθηλωμένες σε άλλα θέατρα επιχειρήσεων. Οι ΗΠΑ αυτή τη στιγμή έχουν εμπλακεί σε στρατιωτική κλιμάκωση με αναδυόμενες δυνάμεις όπως η Κίνα και η Ρωσία. Οι ΗΠΑ ήδη έχουν απλωθεί υπερβολικά συγκριτικά με τις δυνατότητες τους στη σκακιέρα.

Πιστεύω επίσης ότι η κατάρριψη του πιο εξελιγμένου drone των ΗΠΑ, το οποίο λένε ότι κοστίζει 200 εκ. δολάρια, από έναν πύραυλο επιφανείας-αέρος ιρανικής κατασκευής που κοστίζει περίπου 20.000 δολάρια, είναι δείγμα του ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν είναι πιο εξελιγμένες από αυτό που περίμεναν οι ΗΠΑ. Το Ιράν δεν είναι μικρή χώρα. Είναι ορεινό και έχει πληθυσμό που ξεπερνάει τα 80 εκατομμύρια. Προετοιμάζεται για μια επίθεση των ΗΠΑ από την εποχή του πολέμου των ΗΠΑ στο Ιράκ. Έχει αρκετές υπόγειες εγκαταστάσεις κατά μήκος του Περσικού Κόλπου, στα νησιά, κοντά στα στενά του Ορμούζ όπως επίσης και στον κόλπο του Ομάν. Σε αυτές τις καλά προστατευμένες μυστικές τοποθεσίες διατηρεί τεράστιες πυραυλικές αμυντικές δυνατότητες όπως και άλλες καλά προστατευμένες επιθετικές και αμυντικές δυνατότητες. Οπότε δεν θα υποτιμούσα τη δυνατότητα του Ιράν να χτυπήσει στόχους των ΗΠΑ. Είναι σημαντικό να υπογραμμιστεί ότι σε περίπτωση επίθεσης των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ιράν, οι εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου στην περιοχή του Περσικού Κόλπου όπως και τα τάνκερ και τα πλοία θα καταστραφούν ολοκληρωτικά και κανείς δεν μπορεί πραγματικά να τα προστατεύσει. Είναι ευάλωτα και η καταστροφή τους θα οδηγήσει σε διεθνή οικονομική κατάρρευση, κάτι χωρίς προηγούμενο στην σύγχρονη ιστορία.

Ακόμη, οι σύμμαχοι του Ιράν σύντομα θα έδιωχναν τις δυνάμεις των ΗΠΑ από το Αφγανιστάν, το Ιράκ, τη Συρία και το Λίβανο, ενώ τα καθεστώτα της Σαουδικής Αραβίας και των Εμιράτων θα κατέρρεαν γρήγορα, αφού εξαρτώνται αποκλειστικά από το πετρέλαιο. Τα Εμιράτα έχουν πληθυσμό ενός εκατομμυρίου, με εφτά ακόμη εκατομμύρια αλλοδαπών. Αν οι εγκαταστάσεις πετρελαίου και αερίου και άλλες υποδομές καταστραφούν τότε δεν νομίζω ότι το καθεστώς θα αντέξει πάνω από μια δυο βδομάδες. Θα δούμε τις ένοπλες δυνάμεις της Υεμένης να εισβάλουν στην Σαουδική Αραβία και τους σκλάβους να εξεγείρονται στα Εμιράτα και ίσως μια ακόμη εισβολή στη Σαουδική Αραβία από το Ιράκ. Αν ένας “θερμός πόλεμος” – ένας πόλεμος που χρησιμοποιεί τη στρατιωτική δύναμη σαν βασική στρατηγική – επιβληθεί στο Ιράν από τις ΗΠΑ, θα ξεσπάσει ένας τεράστιος περιφερειακός πόλεμος και εκατομμύρια άνθρωποι θα εγκαταλείψουν αμέσως την Αραβική Χερσόνησο για την Ευρώπη. Η παγκόσμια οικονομική ύφεση θα έχει επίσης τεράστιες συνέπειες σε όλο τον κόσμο. Οπότε, πιστεύω ότι οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν ότι ένας πόλεμος με το Ιράν δεν θα ήταν ένας πόλεμος τον οποίο θα μπορούσαν να κερδίσουν. Όλοι θα έχαναν, αλλά οι ΗΠΑ έχουν πολύ περισσότερα να χάσουν από ό,τι το Ιράν.

Τ. Στον ουρανό της Τεχεράνης μπορεί κανείς να δει ένα μεγάλο αριθμό κινέζικων γερανών. Αναμφισβήτητα, οι κινέζικες επενδύσεις στο Ιράν αυξάνονται, με την Κίνα να βλέπει το Ιράν σαν ένα βασικό τμήμα της πρωτοβουλίας Μία ζώνη, ένας Δρόμος. Τί εκτιμάτε για τον ρόλο της Κίνας στο Ιράν; Πώς βλέπει το Ιράν την Κίνα; Τί είδους κινέζικα projects θα παίξουν σημαντικό ρόλο στην αναπτυξιακή ατζέντα του Ιράν;

Οι ιρανο-κινεζικές σχέσεις αναπτύσσονται εδώ και αρκετά χρόνια και το ίδιο ισχύει για τις ιρανο-ρωσικές σχέσεις. Θα πρέπει να κρατήσετε κατά νου κάποια κομβικά στοιχεία. Πρώτον, οι ΗΠΑ πιέζουν την Κίνα και έχουν εξαπολύσει έναν οικονομικό πόλεμο. Δεύτερο, οι ΗΠΑ έχουν σχεδόν καταστρέψει τις αμερικανο-ρωσικές σχέσεις, με τις κυρώσεις εναντίον της Ρωσίας που ισχύουν ακόμη.Τρίτο, οι ΗΠΑ διεξάγουν οικονομικό πόλεμο εναντίον των ιρανών, ο οποίος επηρεάζει την Κίνα και πολλές άλλες χώρες, λόγω της αδυναμίας τους να αγοράσουν ιρανικό πετρέλαιο και να συνεχίσουν κανονικά το εμπόριο. Αυτές οι πιέσεις έχουν οδηγήσει αυτές τις χώρες να συσπειρωθούν, αφού αναγνωρίζουν ότι όποια επιτυχία των ΗΠΑ εναντίον οποιασδήποτε από αυτές τις χώρες θα είναι καταστροφική για τα συμφέροντα όλων και ότι κάθε αποτυχία των Ηνωμένων Πολιτειών ενισχύει αυτές τις τρεις χώρες.

Αυτές οι χώρες ενίσχυαν ήδη τους δεσμούς τους ήδη πριν ενταθούν οι πιέσεις τα τελευταία χρόνια. Αλλά η συμπεριφορά των Ηνωμένων Πολιτειών έχει επιταχύνει το βήμα της σύγκλισης. Η πρωτοβουλία Μια ζώνη, ένας Δρόμος είναι επίσης ένας παράγοντας που έχει διευκολύνει την σύγκλιση και ενισχύει τους μελλοντικούς δεσμούς, ειδικά τους οικονομικούς δεσμούς μεταξύ του Ιράν, της Κεντρικής Ασίας και της Κίνας. Το ταξίδι του Ιρανού Προέδρου του Κοινοβουλίου δρ. Αλί Λαριτζανί στην Κίνα πριν μερικούς μήνες ήταν ένα κομβικό σημείο στις σχέσεις των δυο χωρών, πράγμα που επικύρωσε και η πρόσφατη συνάντηση μεταξύ του Προέδρου Ρουχανί και του Προέδρου Σι.

Οι κινέζοι αρνούνται να σταματήσουν το εμπόριο πετρελαίου με το Ιράν και οι δυο χώρες θα εντείνουν την οικονομική τους συνεργασία σημαντικά στα επόμενα ένα δυο χρόνια. Αυτό αποτελεί σημαντική απώλεια για τις ΗΠΑ και την ΕΕ, γιατί με το να απομακρύνουν το Ιράν από τη Δύση ενισχύουν και ενώνουν τους ανταγωνιστές τους, όπως την Κίνα και την Ρωσία. Ενώ η θέση των ΗΠΑ στην περιοχή αδυνατίζει, αυτή η σχέση μεταξύ του Ιράν και της Κίνας προφανώς επιδρά και στις σχέσεις της Κίνας με τη Συρία, το Ιράκ, το Αφγανιστάν, το Λίβανο, και μελλοντικά την Υεμένη, αν όχι και με άλλες χώρες. Επίσης, η Κεντρική Ασία -που βρίσκεται μεταξύ του Ιράν, της Ρωσίας και της Κίνας- θα πλησιάσει αυτές τις χώρες όσο περισσότερο αυτές συνεργάζονται μεταξύ τους.

Τ. Η ρωσική επέμβαση στη Συρία το 2015 απέτρεψε κάθε σχέδιο των ΗΠΑ να βομβαρδιστεί η Δαμασκός. Η Ρωσία έχει κρατήσει αυστηρή στάση απέναντι στις προκλήσεις των ΗΠΑ εναντίον του Ιράν. Πιστεύετε ότι η Ρωσία θα παράσχει στο Ιράν προστασία αντίστοιχη αυτής που παρέχει στη Δαμασκό και στη Βενεζουέλα;

Δεν μπορούμε να συγκρίνουμε το Ιράν με τη Συρία. Στην πραγματικότητα, το Ιράν ήταν αυτό που έσωσε τη Δαμασκό. Οι ρώσοι επενέβησαν όταν γινόταν ξεκάθαρο ότι η συριακή κυβέρνηση δεν θα ανατρεπόταν. Οι ρώσοι έπαιξαν πολύ σημαντικό ρόλο στη Συρία και ο πλανήτης θα πρέπει να δείξει ευγνωμοσύνη για τις προσπάθειες των ρώσων, των ιρανών και της Χεζμπολά να βοηθήσουν τους σύριους να νικήσουν τους εξτρεμιστές. Αλλά το Ιράν είναι πολύ πιο δυνατό από τη Συρία ή τη Βενεζουέλα ή τη Λιβύη ή το Βιετνάμ, ή όλες αυτές τις χώρες μαζί. Πιστεύω ότι η κατάρριψη του drone των ΗΠΑ ήταν συμβολική για τις δυνατότητες και την αποφασιστικότητα του Ιράν. Αυτό, μαζί με το γεγονός ότι η χώρα είναι στρατηγικά τοποθετημένη παράλληλα με την μεγαλύτερη πηγή ορυκτών καυσίμων παγκοσμίως, την περιοχή του Περσικού Κόλπου, ενδυναμώνει το Ιράν με ένα μοναδικό τρόπο.

Αυτό που αποτρέπει τις Ηνωμένες Πολιτείες από μια επίθεση στο Ιράν είναι χωρίς αμφιβολία η εσωτερική δύναμη του Ιράν και οι περιφερειακές δυνατότητες του, αλλά προφανώς η στενή σχέση του Ιράν με τους ρώσους και τους κινέζους επίσης ενισχύει σημαντικά την ιρανική θέση.

Τ. Όταν οι ΗΠΑ ήραν τις εξαιρέσεις για το εμπόριο μεταξύ του Ιράν και της Ινδίας, της Ιαπωνίας και της Νότιας Κορέας, πίεσαν αφόρητα αυτές τις οικονομίες. Αυτός είναι ο λόγος που ο Σίνζο Άμπε της Ιαπωνίας ενδιαφέρεται πάρα πολύ να βρει μια έξοδο από τις κυρώσεις. Η Ινδία επίσης δεν είναι χαρούμενη από τη σημερινή πορεία προς τον πόλεμο. Οι επενδύσεις της στο Τσαμπαχάρ πλήττονται. Πιστεύετε ότι αυτές οι χώρες -κάθε μια με ισχυρούς δεσμούς με τις ΗΠΑ – θα διαφοροποιηθούν από την πολιτική των Ηνωμένων Πολιτειών και θα απομονώσουν τον Τραμπ καθ’οδόν προς τον πόλεμο εναντίον του Ιράν;

Η Ινδία, η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα έχουν χάσει τις ιρανικές αγορές σαν αποτέλεσμα της πίεσης και του εκφοβισμού από πλευράς των ΗΠΑ. Θα πρέπει να περιμένουμε για να δούμε ποια κατέυθυνση θα ακολουθήσει τελικά η Ινδία σχετικά με το ιρανικό πετρέλαιο, αλλά η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα έχουν ήδη σημαντικές απώλειες.Παρότι η ινδική επένδυση στο Τσανταχάρ είναι περιορισμένη έχει τεράστια δυναμική και είναι στρατηγικής σημασίας γι’ αυτή. Αν η Ινδία υποχωρήσει έναντι των ΗΠΑ, η Κίνα θα αδράξει την ευκαιρία και θα αντικαταστήσει πλήρως την Ινδία.

Τα καθεστώτα των Εμιράτων και της Σαουδικής Αραβίας δεν είναι αρκετά σταθερά εσωτερικά ώστε να μπορεί κανείς με αυτοπεποίηθηση να στηριχθεί εντελώς πάνω τους. Αυτές οι χώρες παίρνουν ένα μεγάλο ρίσκο αντικαθιστώντας το ιρανικό πετρέλαιο με πετρέλαιο από τη Σαουδική Αραβία και τα ΗΑΕ. Σε καθε περίπτωση, αυτές οι χώρες έχουν χάσει την ιρανική αγορά ή είναι σε διαδικασία να τη χάσουν, και χάνουν επιρροή στην περιοχή ενώ η επιρροή του Ιράν μεγαλώνει. Αυτές οι απώλειες είναι σημαντικές και, όσο υπακούουν στον Τραμπ και αποφεύγουν την αγορά ιρανικού πετρελαίου ή διακόπτουν τους οικονομικούς δεσμούς τους με το Ιράν, τόσο το καλύτερο για την Κίνα, που θα εδραιώσει την ενισχυμένη θέση της στην ιρανική αγορά. Αν στο μέλλον οι ιάπωνες και οι κορεάτες επιθυμούν να επιστρέψουν στην αγορά, νομίζω ότι θα είναι πολύ δύσκολο για αυτούς να εδραιώσουν τη θέση τους, γιατί όταν χάνεις μια αγορά είναι πάρα πολύ δύσκολο να την ξανακερδίσεις.

Οι ΗΠΑ θυσιάζουν τους λεγόμενους συμμάχους τους υπέρ των ιδιοτελών πολιτικών τους. Αυτές οι χώρες, ειδικά η Ιαπωνία και η Νότια Κορέα, δεν έχουν την θέληση να αντισταθούν στις ΗΠΑ. Με την Ινδία δεν είναι ακόμη ξεκάθαρα τα πράγματα, αλλά μέχρι τώρα δεν έχει δείξει την απαραίτητη δύναμη να προστατευσει την ανεξαρτησία και την κυριαρχία της και να αντισταθεί στις ΗΠΑ εξυπηρετώντας τα δικά της συμφέροντα.

Τ. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενδιαφέρεται να συνεχίσει να αγοράζει ιρανικό πετρέλαιο αλλά μέχρι στιγμής δεν έχει καταφέρει να δημιουργήσει ένα μηχανισμό για αυτό το σκοπό. Οι ιρανοί έχουν δηλώσει ότι θα βρουν νέα μέσα για να πουλάν πετρέλαιο στην ΕΕ και αλλού. Υπάρχει πιθανότητα να προκύψουν όντως τέτοια μέσα;

Η Ευρωπαϊκή Ένωση μέχρι στιγμής είναι άνευρη. Οι ιρανοί πιστεύουν ότι αν ήταν αποφασισμένοι θα μπορούσαν να έχουν τιμήσει τις δεσμεύσεις τους σχετικά με τη Συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα. Ο πληθυσμός τους, συλλογικά, είναι μεγαλύτερος από αυτόν των ΗΠΑ, η οικονομία τους, συλλογικά, είναι μεγαλύτερη από αυτή των Ηνωμένων Πολιτειών, αλλά η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει τη βούληση να αντισταθεί στον Τραμπ. Αρκετοί δεν θέλουν να μπουν στη “μαύρη λίστα” του Τραμπ ή να τον θυμώσουν, οπότε υπακούουν σε αυτόν. Φυσικά, κάποιοι ακόμη και τον θαυμάζουν.

Αν αυτό συνεχιστεί οι ιρανοί θα πρέπει να μειώσουν τη δέσμευση τους στη Συμφωνία. Μέχρι οι ευρωπαίοι να πάρουν την απόφαση να στηρίξουν τις δεσμεύσεις τους οι ιρανοί δεν θα έχουν άλλη επιλογή παρά να κινηθούν σε αυτή την κατεύθυνση, και αυτό αποδυναμώνει τη Συμφωνία συνολικά. Είναι απαράδεκτο για τον ιρανικό λαό ότι το Ιράν συνεχίζει να είναι η μόνη πλευρά που τηρεί πλήρως τα συμφωνηθέντα και παρ’ όλα αυτά οι ΗΠΑ διεξάγουν πολεμο εναντίον των γυναικών και των παιδιών του και πετυχαίνουν να γίνονται τα φάρμακα μη προσβάσιμα ή πολύ ακριβά για ευάλωτες ομάδες όπως οι καρκινοπαθείς.

Ενώ οι Ευρωπαίοι τελικά εισηγήθηκαν έναν καθυστερημένο κατά πολύ μηχανισμό πληρωμών, αυτός φαίνεται αναποτελεσματικός και στερούμενος νοήματος όσο οι Ευρωπαϊκή Ένωση τρομοκρατημένη συνεχίζει να αποφεύγει τις αγορές ιρανικού πετρελαίου και να αποφεύγει να προστατεύσει τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις από τις ΗΠΑ. Οι ιρανοί δημιουργούν μηχανισμούς για το εμπόριο πετρελαίου και άλλες συναλλαγές με τους ρώσους, τους κινέζους και τις φιλικές περιφερειακές χώρες. Αυτές οι χώρες έχουν αντισταθεί στην τρομοκρατία των Ηνωμένων Πολιτειών και τις απειλές ακόμη και τη στιγμή που οι ευρωπαίοι ευθυγραμμίζονται πλήρως με τις απαιτήσεις και τις προσταγές του Τραμπ. Αυτό είναι κάτι που οι ιρανοί δεν πρόκειται να ξεχάσουν.

Advertisement

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s